Kabızlık
Dışkılamanın yani defekasyonun üç günden daha seyrek veya normalden daha katı olarak yapılması halinde kabızlıktan yani konstipasyondan söz edilir. Başka bir deyişle ağızdan aldığımız besinlerin 24-48 saat içinde barsakları terketmemesi ve gecikmesi halinde barsak tembelliği var demektir. Mutlak kabızlık (organik kabızlık) bağırsak tıkanması sonucu meydana gelir ki, bazı hastalıkların (ileus, kolon kanseri, konjenital megakolon yani Hirschsprung hastalığı vb.) teşhis belirtisi olarak çok önemlidir. Kabızlık çok kimsede barsakların çalışmasının bozukluğu sonucu görülür. Buna sebep çok kere kötü alışkanlık ve ıkınma yetersizliğidir. Yani alınan besinlerin barsaklardan geçişi normaldir. Besin artıkları dışkı şeklinde ortalama 18 saat sonra barsağın son bölümüne yani rektuma ulaşmaktadır. Ancak dışkılama refleksi geç uyandığından, çeşitli nedenlerle tuvalete gitmeyi ihmal eden kimse rektumunu boşaltamamaktadır.
Uzun süren kabızlık dışkıda toksik maddelerin etkisiyle başağrısına, sindirim bozukluğuna, zayıflamaya ve rengin solmasına neden olur. Rektumda uzun süre kalan dışkı sertleşir, fekalom denen taş şeklini alarak barsakta tıkanmalanna sebep olabilir. Yanlış beslenme,yani uzun süre et, pirinç, unlu gıdalar gibi az posa bırakan şeyler yenince de kabızlık meydana gelir. Bol yeşil sebze, meyve, sulu ve sellülozlu yani kepekli bir diyet ise kabızlığa engel olmaktadır. Bazı kimselerin kullandıkları ilaçlar da (morfin, kodein, antikolinerjikler) kabızlığa neden olabilirler. Ülserli kimselerin aldıkları ilaçlar da kabızlığa yol açabildiğinden beraberinde laksatif denilen dışkıyı yumuşatıcı ilaçlar da alınmalıdır. Ara sıra herhangi bir müshili kullanmakta sakınca yoktur, aneak alışkanlık haline getirilmemelidir. Asabi kimselerde nörovejetatif sistem bozukluğu sonucu ishal meydana geldiği gibi kabızlık da (spastik kabız) oluşabilir. Bazı ateşli hastalıkların seyri esnasında (tifo, menenjit, ensefalit vb.) safranın barsağa akamadığı hallerde (safra kesesi ve karaciğer hastalıklarında) akut apandisitte ve peritonitte de kabızlık vardır. Ameliyatlardan sonra görülen kabızlık hem anestezik maddelerin etkisine hem de potasyum kaybına bağlı olduğu için bu tür kabızlık potasyum vermekle düzeltilebilir ve fazla analjezik yapmamakla önlenebilir. Kabızlığın tedavisinde önoe dışkılamanın bir refleks ve alışkanlık meselesi olduğunu unutmamalıdır. Daha sonra diyetin uygun bir şekle dönüştürülmesine çalışılmalıdır. Genellikle fazla su ve barsakta posa bırakacak yiyecekler yemeli ve gerekirse laksatif denilen müshil ilaçlan alınmalıdır.

